Sang lại một quán đang có sẵn bếp và bàn ghế nghe rất hấp dẫn: vào là bán được ngay. Nhưng phần lớn quán được sang là quán đang không sống nổi.
Việc cần làm là tìm ra vì sao.
Sang quán tiết kiệm được gì
Thiết bị bếp có sẵn. Khoản đầu tư lớn.
Bàn ghế và nội thất. Khỏi làm lại.
Hệ thống điện nước đã đi. Tốn kém nếu làm mới.
Hệ thống hút mùi. Thường rất đắt.
Biển hiệu và mặt tiền. Có thể dùng lại.
Giấy phép có thể chuyển được. Hỏi cơ quan chức năng.
Thời gian sửa chữa ngắn hơn. Vào bán sớm hơn.
Có thể có sẵn khách quen. Nếu quán cũ tốt.
Có sẵn nhà cung cấp. Hỏi chủ cũ.
Có sẵn nhân viên quen việc. Nếu họ ở lại.
Biết được doanh thu thật. Nếu chủ cũ cho xem sổ.
Tiết kiệm thời gian là giá trị lớn nhất. Hơn cả tiền.
Nhưng mọi thứ trên chỉ đúng khi quán cũ thật sự ổn. Phải kiểm.
Sang quán là mua thời gian, và thời gian chỉ đáng tiền khi thứ mình mua còn dùng được. Kiểm kỹ từng món.
Phải tìm cho ra vì sao chủ cũ sang
Hỏi thẳng lý do. Nghe rồi kiểm chứng.
Lý do gia đình là lý do hay được nói nhất. Có thể thật, có thể không.
Hỏi hàng xóm hai bên. Họ biết rõ nhất.
Hỏi bảo vệ hoặc người bán gần đó. Thông tin không lọc.
Ngồi quan sát quán vài buổi. Đếm khách thật.
Đếm cả giờ cao điểm và giờ thường. So với lời chủ.
Xem sổ sách nếu được. Ít nhất sáu tháng.
Kiểm hoá đơn điện nước. Suy ra mức hoạt động.
Kiểm hoá đơn mua nguyên liệu. Suy ra doanh thu.
Hỏi chủ nhà về lịch sử thuê. Đã đổi mấy đời chủ quán.
Nếu đổi chủ liên tục thì có vấn đề. Thường là vị trí.
Kiểm xem có tranh chấp gì không. Với chủ nhà hoặc hàng xóm.
Kiểm quy hoạch khu vực. Có sắp giải toả không.
Một quán đổi ba đời chủ trong hai năm thì vấn đề nằm ở mặt bằng chứ không ở người làm. Đừng nghĩ mình sẽ khác.
Kiểm thiết bị trước khi nhận
Bật thử từng thiết bị. Không tin lời nói.
Bếp công nghiệp chạy đủ lửa không. Thử từng họng.
Tủ mát và tủ đông. Đo nhiệt độ thật.
Để chạy vài tiếng rồi đo lại. Máy yếu mới lộ.
Hệ thống hút mùi. Bật lên nghe tiếng.
Quạt hút yếu là chi phí lớn. Thay rất đắt.
Hệ thống thoát nước bếp. Kiểm xem có tắc không.
Bể tách mỡ. Đã lâu chưa hút.
Đường điện có chịu nổi tải không. Hỏi thợ điện.
Bình gas và đường ống. An toàn là trên hết.
Máy lạnh. Chạy thử đủ lâu.
Bàn ghế còn chắc không. Ngồi thử.
Lập danh sách thiết bị có biên bản. Ký cùng chủ cũ.
Thuê một thợ điện lạnh đi cùng kiểm là khoản chi nhỏ nhưng tránh được khoản sửa rất lớn. Đừng tự kiểm.
Kiểm hợp đồng thuê
Đọc hợp đồng gốc giữa chủ nhà và chủ quán cũ. Không đọc bản tóm tắt.
Còn bao nhiêu thời hạn. Quan trọng nhất.
Thời hạn ngắn thì rủi ro cao. Vừa sửa xong đã hết hạn.
Điều khoản tăng giá thuê. Mỗi năm tăng bao nhiêu.
Điều khoản chấm dứt. Chủ nhà lấy lại được không.
Báo trước bao nhiêu ngày. Đủ để mình xoay không.
Tiền cọc bao nhiêu và điều kiện trả lại. Hay bị giữ.
Được sửa chữa tới mức nào. Phải xin phép gì.
Chủ nhà có đồng ý chuyển hợp đồng không. Xác nhận bằng văn bản.
Ký hợp đồng mới trực tiếp với chủ nhà. Tốt hơn kế thừa.
Kiểm giấy tờ sở hữu của chủ nhà. Đúng người có quyền cho thuê.
Nhờ luật sư đọc nếu giá trị lớn. Chi phí nhỏ so với rủi ro.
Không xuống tiền trước khi chốt hợp đồng thuê. Nguyên tắc cứng.
Sang quán mà không chốt được hợp đồng thuê dài hạn với chủ nhà là mua một thứ có thể mất bất cứ lúc nào. Chốt trước rồi trả tiền.
Khi nào nên mở mới từ đầu
Khi mô hình mình khác hẳn quán cũ. Thiết bị không dùng lại được.
Khi bếp cũ bố trí sai. Sửa còn đắt hơn làm mới.
Khi thiết bị quá cũ. Sửa liên tục.
Khi hợp đồng thuê còn ngắn. Không đủ hoàn vốn.
Khi giá sang quá cao. So với giá trị thật của thiết bị.
Khi vị trí có vấn đề. Không cứu được.
Khi quán cũ mang tiếng xấu. Khách nhớ lâu.
Khi không kiểm chứng được sổ sách. Mua trong bóng tối.
Khi chủ cũ giấu thông tin. Dấu hiệu xấu.
Mở mới cho phép thiết kế đúng quy trình bếp. Ưu điểm lớn.
Và chọn thiết bị đúng nhu cầu. Không thừa không thiếu.
Nhưng tốn thời gian và vốn hơn. Đánh đổi rõ ràng.
Tính cả thời gian không có doanh thu. Vài tháng sửa chữa.
Mở mới đắt hơn nhưng minh bạch, sang quán rẻ hơn nhưng phải mua kèm cả những vấn đề mình chưa thấy. Cân theo từng trường hợp.
Thương lượng giá sang
Định giá thiết bị theo giá thị trường đồ cũ. Không theo giá mới.
Trừ khấu hao theo tuổi thiết bị. Bếp công nghiệp hao nhanh.
Không trả tiền cho thương hiệu quán cũ. Trừ khi thật sự có giá trị.
Không trả tiền cho khách quen. Họ theo chủ chứ không theo quán.
Trừ chi phí sửa chữa phải làm. Liệt kê cụ thể.
Trừ chi phí đổi biển hiệu. Và trang trí lại.
Hỏi giá vài quán sang khác trong khu. Biết mặt bằng chung.
Không vội. Quán sang thường bán chậm.
Thời gian đứng về phía người mua. Chủ cũ sốt ruột hơn.
Đặt cọc ít và có điều kiện. Ghi rõ khi nào được trả lại.
Ghi mọi thoả thuận ra văn bản. Không thoả thuận miệng.
Bàn giao có biên bản và ảnh chụp. Từng thiết bị.
Chốt ngày bàn giao rõ. Tránh kéo dài.
Người bán luôn biết nhiều hơn người mua trong vụ sang quán, nên cách cân bằng duy nhất là kiểm tra kỹ và không vội. Chậm mà chắc.
Sai lầm hay gặp
Tin lý do chủ cũ đưa ra. Không kiểm chứng.
Không ngồi đếm khách thật. Tin số liệu được kể.
Không hỏi hàng xóm. Bỏ nguồn tin tốt nhất.
Không chạy thử thiết bị. Nhận về mới biết hỏng.
Không đọc hợp đồng thuê gốc. Sai lầm nghiêm trọng.
Không chốt với chủ nhà trước. Mất tiền sang mà không thuê được.
Trả tiền cho khách quen của chủ cũ. Thứ không mua được.
Đặt cọc lớn quá sớm. Mất thế thương lượng.
Thoả thuận miệng. Không có gì làm bằng.
Không lập biên bản bàn giao. Tranh chấp sau này.
Vội vì sợ người khác lấy mất. Chiêu thúc ép quen thuộc.
Không tính chi phí sửa chữa vào giá sang. Đội vốn.
Nghĩ mình làm sẽ khác chủ cũ. Nếu vấn đề ở vị trí thì không.
Sang quán là giao dịch mà bên bán nắm hết thông tin, nên mọi công sức kiểm tra đều là tiền tiết kiệm được. Bỏ một tuần đi kiểm.
